Оқудан шығарылғаннан кейін университетке қалай қайта қабылдануға болады
Университеттен шығарылу оқуды міндетті түрде басынан бастау керек дегенді білдірмейді. Қазақстанда бұрынғы студент өз оқу орнына қайта қабылдана алады немесе білімін басқа жоғары оқу орнында жалғастыра алады. Бұл ретте бұрын меңгерілген пәндер, жинақталған кредиттер және білім беру бағдарламасының мазмұны ескеріледі.
Барлық университетке ортақ бірыңғай рәсім жоқ. Әрбір ЖОО заңнамадағы жалпы талаптарға сүйене отырып, оқуға қайта қабылдау ережесін өзі бекітеді. Сондықтан алдымен қайтадан оқуға түсуге құжат тапсырудың орнына, таңдалған университеттің Тіркеуші офисіне, деканатына немесе студенттермен жұмыс істейтін бөліміне хабарласқан дұрыс.
Оқудан шығарылғаннан кейін қайта қабылдануға бола ма
Оқуға қайта қабылдану үшін студент бұрынғы білім беру бағдарламасы бойынша кемінде бір академиялық кезеңді толық аяқтауы керек. Егер адам бірінші семестрдің басында шығарылып, оны аяқтап үлгермесе, университет жалпы тәртіппен қайта оқуға түсуді ұсынуы мүмкін.
Қарапайым азаматтық университеттерде оқудан шығарылғаннан бері өткен уақыттың өзі білімді жалғастыруға кедергі болмайды. ЖОО-ға бірнеше жылдан кейін де жүгінуге болады. Алайда уақыт неғұрлым көп өтсе, білім беру бағдарламасы мен оқу жоспарының өзгеру ықтималдығы соғұрлым жоғары болады. Мұндай жағдайда академиялық айырмашылық көбейіп, бұрын оқылған пәндердің бір бөлігі есептелмеуі мүмкін.
Студент тек өзі шығарылған университетке ғана қайта қабылдануға міндетті емес. Егер басқа ЖОО-да сәйкес білім беру бағдарламасы болса және сол бағыт бойынша оқытуға құқығы болса, оқуын сонда жалғастыра алады. Әскери және арнаулы оқу орындарында бөлек ережелер қолданылады.
Өтінішті қашан беру керек
Егер студент өз университетіндегі бұрынғы білім беру бағдарламасына қайта оралса, нақты мерзімді ЖОО өзі белгілейді. Оны академиялық күнтізбеден немесе Тіркеуші офисінен алдын ала нақтылау қажет.
Басқа білім беру бағдарламасына немесе өзге университетке ауыса отырып қайта қабылдану, әдетте, қысқы немесе жазғы демалыс кезінде рәсімделеді. Себебі жаңа семестр басталғанға дейін университет студенттің курсын анықтап, кредиттерін қайта есептеп, жеке оқу жоспарын дайындауы керек.
Оқу ақысын төлемегені үшін шығарылған ақылы бөлім студенттеріне бөлек тәртіп қарастырылған. Қарыз толық өтелгеннен кейін олар оқудан шығарылған күннен бастап төрт апта ішінде қайта қабылдау туралы өтініш бере алады. Бұл мерзімнің өтіп кетуі университетке оралу мүмкіндігін әрдайым жоймайды, бірақ өтініш жалпы тәртіппен қаралады.
Қандай құжаттар қажет болады
Негізгі құжат — университет басшысының атына жазылған өтініш. Онда бұрынғы оқу орны, білім беру бағдарламасы, оқу кезеңі, оқудан шығарылу себебі және оқу жалғастырылатын бағдарлама көрсетіледі.
Университетке бұрынғы оқу нәтижелерін растайтын құжат та қажет. Бұл транскрипт немесе жоғары білімін аяқтамаған адамға берілетін анықтама болуы мүмкін. Құжатта оқылған пәндер, бағалар, кредиттер саны және өткен практика түрлері көрсетілуі тиіс.
Сонымен қатар ЖОО жеке куәліктің көшірмесін, алдыңғы білім деңгейі туралы құжатты, оқудан шығару туралы бұйрықтың көшірмесін және қарыздың өтелгенін растайтын түбіртекті сұратуы мүмкін. Егер студент шетелде білім алған болса, білім туралы құжаттарды тану және меңгерілген пәндер жөніндегі ресми мәліметтер қажет болуы ықтимал.
Құжаттардың нақты тізімін өтініш бермес бұрын таңдалған университеттен алған дұрыс. Бұл жетіспейтін анықтама немесе дұрыс рәсімделмеген транскрипт салдарынан уақыт жоғалтпауға көмектеседі.

ЖОО-ға қайта қабылдау рәсімі қалай өтеді
Рәсім әдетте бірнеше кезеңнен тұрады:
- Бұрынғы студент Тіркеуші офисіне немесе деканатқа хабарласып, мерзімдерді, қолжетімді білім беру бағдарламаларын және қажетті құжаттардың тізімін нақтылайды.
- Бұрынғы университеттен транскрипт немесе аяқталмаған жоғары білім туралы анықтама алады.
- Өтініш пен құжаттар таңдалған ЖОО басшысына немесе студенттерді қайта қабылдауға жауапты бөлімге тапсырылады.
- Факультет немесе арнайы комиссия оқылған пәндерді қолданыстағы оқу жоспарымен салыстырып, академиялық айырмашылықты анықтайды.
- Қайта есептелген кредиттер негізінде білім беру бағдарламасы, курс және жеке оқу жоспары белгіленеді.
- Оқу шарттары келісілгеннен кейін келісімшарт жасалып, университет басшысы қайта қабылдау туралы бұйрық шығарады.
Бұйрық шыққанға дейін адам факультет оның кандидатурасын алдын ала мақұлдаған болса да, ресми түрде студент болып саналмайды. Сондықтан сабаққа қатысу мен оқу ақысын төлеу ресми рәсімдеуден кейін немесе университеттің жазбаша нұсқауы бойынша басталғаны дұрыс.
Студент қай курсқа қайта қабылданады
Курс студенттің университетте қанша жыл оқығанына ғана байланысты анықталмайды. Негізгі өлшем — игерілген кредиттер саны және оқылған пәндердің қолданыстағы білім беру бағдарламасына сәйкестігі.
Мысалы, студент екінші курстан кейін шығарылғанымен, оқу жоспары айтарлықтай өзгерсе, бірінші немесе екінші курсқа қайта қабылдануы мүмкін. Керісінше, пәндердің басым бөлігі сәйкес келсе, университет кредиттерді есептеп, оқуды көп уақыт жоғалтпай жалғастыруға мүмкіндік береді.
Академиялық айырмашылыққа бұрынғы оқу жоспарында болмаған немесе студент меңгермеген пәндер кіреді. Университет оларды оқу мерзімін және бақылау түрін өзі белгілейді. Қосымша пәндер, қайта оқу және академиялық айырмашылықты жабу ЖОО-ның ішкі тарифтеріне сәйкес бөлек төленуі мүмкін.

Білім беру гранты сақтала ма
Оқуға қайта қабылданған кезде бұрынғы білім беру гранты автоматты түрде қайтарылмайды. Жалпы тәртіп бойынша студент оқудан шығарылғанға дейін мемлекеттік грантпен білім алған болса да, оқуын ақылы негізде жалғастырады.
Сондықтан келісімшартқа қол қоймас бұрын семестрдің толық құнын, академиялық айырмашылық үшін төлемді және бөліп төлеу мүмкіндігін нақтылау қажет. Студент мәртебесімен бірге бұрынғы грант та қалпына келеді деп есептеуге болмайды.
Егер студент оқу ақысын төлемегені үшін шығарылса, алдымен университет алдындағы қарызын өтеуі керек. Өтінішке төлем жасалғанын растайтын құжат қоса беріледі. Бұрынғы қарыздың болуы қайта қабылдау рәсімін созуы мүмкін.
Университет қандай жағдайда бас тартуы мүмкін
Студент бірінші академиялық кезеңді аяқтамаған, бұрынғы оқуын растайтын құжаттарды ұсынбаған немесе университетте жоқ бағдарламаны таңдаған жағдайда өтініш қабылданбауы мүмкін. Құжаттар бойынша бағаларды, кредиттерді немесе оқылған пәндердің мазмұнын растау мүмкін болмаса да қиындық туындайды.
Қабылдайтын университет студенттің оқу үлгерімі мен академиялық адалдық талаптарын сақтауын да ескереді. Егер оқудан шығарылуға елеулі тәртіптік құқық бұзушылық себеп болса, шешім ЖОО-ның ішкі ережелері мен нақты жағдайға байланысты қабылданады.
Академиялық айырмашылықтың көп болуы міндетті түрде бас тартуға әкелмейді. Университет студентті төменгі курсқа қабылдап, жеке оқу жоспарын бекіте алады. Дегенмен соңғы шешімді қабылдайтын ЖОО шығарады.
Егер қайта қабылдаудан бас тартылса, жазбаша түсініктеме сұраған жөн. Сондай-ақ себепті жоюға болатынын нақтылау керек: жетіспейтін құжаттарды тапсыру, туыстас білім беру бағдарламасын таңдау немесе келесі демалыс кезеңінде қайта өтініш беру мүмкін болуы ықтимал. Кейде оқу жоспары бұрын меңгерілген пәндерге жақынырақ басқа университетке жүгіну оңайырақ болады.
Қайта қабылдау рәсімін демалыстың соңғы күндеріне қалдырмай, алдын ала бастаған дұрыс. Транскрипт алу, кредиттерді тексеру және жеке оқу жоспарын келісу уақытты талап етеді. Құжаттар неғұрлым толық, ал таңдалған бағдарлама бұрынғы оқу бағытына неғұрлым жақын болса, курсты көп жоғалтпай білімді жалғастыру соғұрлым оңай болады.